Kazakistan, önümüzdeki yıl üç adet Dünya gözlem uydusunu fırlatmayı
planlamaktadır. Bu uydular, daha gelişmiş optik ve radar tabanlı gözlem sistemleriyle
donatılacaktır. Bu sayede tarım, doğal kaynaklar, çevre ve acil durumların
izlenmesinde doğruluk önemli ölçüde artırılacaktır. Yörüngede, yerli üretim olan yeni
uydular, daha önce Avrupalı ortaklarla birlikte geliştirilen mevcut sistemlerin
yerini alacaktır. Şu anda bu uyduların entegrasyon ve montaj çalışmaları sürdürülmekte. Testlerin bu
yılın ortasında başlaması, 2026 yılının sonuna kadar ise hazırlık sürecinin
tamamlanması planlanmaktadır.
Kayırjan Kojayev, «Kazakistan Garış Saparı» Ulusal
Şirketi Yönetim Kurulu Başkanı:
«Küresel eğilimler, uydu tabanlı uzay izleme
faaliyetlerine olan ilginin giderek arttığını göstermektedir. Bu alanın
etkinliği kanıtlanmış olup, birçok ülke kendi uydu takımyıldızlarını
oluşturmaktadır».
Şu anda yörüngede, üçü haberleşme ve ikisi gözlem amaçlı olmak üzere toplam
beş Kazakistan uzay aracı bulunmaktadır. Bunlardan biri KazEOSat-2’nin hizmet
dışı bırakılması planlanmakta. Uyduların test süreçleri ise başkentte bulunan
özel bir test sahasında gerçekleştiriliyor. Buradaki koşullar uzay ortamına
oldukça yakın şekilde simüle edilmektedir.
Bauırjan Almatov, «GHALAM» A.Ş. Genel Müdürü:
«Dünya ile jeostasyoner yörünge arasındaki mesafe
yaklaşık 36-39 bin kilometredir. Biz burada sinyal simülasyonu
gerçekleştiriyoruz. Test odasında biri hiperbolik, diğeri parabolik olmak üzere
iki ayna bulunmaktadır. Ayrıca bir besleyici ve test edilen nesnenin
yerleştirildiği bir konumlandırıcı sistem de mevcuttur».
Gelecekte Kazakistan, yörüngedeki uydu takımyıldızını genişletmeyi hedeflemekte. 2029-2030 yılları arasında üç yeni uydunun daha fırlatılması planlanmakta olup, toplam uydu sayısının altıya çıkarılması öngörülmektedir. Uzmanlara göre bu adım, veri güncellemelerinin sürekliliğini sağlayacak. Kazakistan’da 2024 yılında uluslararası bir anlaşma çerçevesinde başlatılan Ay yörüngesi teleskobu projesi de geliştiriliyor. Şu anda projenin teknik parametreleri ve yörünge yapısı dahil konsept tasarımı üzerinde çalışmalar sürmekte. 2030 yılına kadar Kazakistan’da uluslararası bir astronomi merkezi kurulması planlanmakta. Bu girişimin ülkenin küresel uzay bilimi alanındaki konumunu güçlendirmesi beklenmektedir.
Çeviren: Körkem Nigmetullina
