Yeni Anayasa taslağı, Kazakistan’ın uzun vadeli bilimsel ve teknolojik
gelişimi için temel oluşturmaktadır. Bu konu, bugün ülkenin Başbakanı
tarafından gerçekleştirilen bilim konularına ilişkin toplantıda ele alındı.
Oljas Bektenov, ülkenin yeni Temel Yasası taslağının kapsamlı bir şekilde
kamuoyuna anlatılmasının önemini vurguladı. Belge, toplumda gerçekleşen planlı
siyasi ve ekonomik dönüşümleri yansıtmakta ve eğitim, bilim ve inovasyon
alanlarındaki öncelikler dahil ülkenin yeni kalkınma yönelimlerini güvence altına almaktadır.
Oljas Bektenov, Kazakistan Cumhuriyeti
Başbakanı:
«Yeni Anayasa taslağı, geleceğe dönük
ilerici bir belgedir. Temelinde insan
odaklılık anlayışı yer almaktadır. Taslakta,
Kazakistan Cumhuriyeti’nin insan sermayesinin geliştirilmesini devlet
faaliyetlerinin stratejik bir yönü olarak kabul ettiği hükme bağlanmıştır. Anayasal
reformun zamanlaması; hızlı teknolojik gelişmeler, değişen küresel eğilimler ve «orta güç» ülkelerin rolünün artmasıyla doğrudan ilişkilidir».
Görüşmeler sırasında bilim insanları yeni Anayasa taslağına desteklerini
ifade ettiler. Özellikle bilimin, anayasal düzeyde güvence altına alınmasına
yönelik girişimler vurgulandı. Son üç yılda cumhuriyet bütçesinden bilime
ayrılan finansmanın 3,5 kat arttığı ve bu sene 214 milyar tengeye ulaştığı
belirtildi. Cumhurbaşkanı’nın bu göstergenin 2029 yılına kadar GSYH’nin %1’ine
çıkarılması hedefini ortaya koyduğunu hatırlatalım.
Ahılbek Kurişbayev, Ulusal
Bilimler Akademisi Başkanı:
«Mevcut değişikliklerin mantığı
nedir? Günümüz küresel dönüşümler döneminde, uluslararası standartlar ve
değerler değişirken, Kazakistan’ın güçlü bir sistem inşa etmesi gerekmektedir.
Güçlü bir devlet sistemi oluşturmak için ise yasaların, Anayasa’nın, değiştirilmesi
kaçınılmazdır. Bu bağlamda gerçekleşen kapsamlı değişiklikler, devletin
geleceğine yönelik bir sorumluluk adımı olarak değerlendirilebilir».
Toplantıda yüksek teknolojilerin geliştirilmesine yönelik Konsept de ele alındı. Bu kapsamda ilgili bakanlığa, Bilimler Akademisi’nin bilimsel ve teknolojik kalkınma önceliklerinin belirlenmesine yönelik yeni modele ilişkin önerilerini 1 Mart tarihine kadar değerlendirme talimatı verildi. Aynı süre içinde sektörel devlet kurumlarının, teknolojik ve uygulamalı bilimsel geliştirmelerin hayata geçirilmesine yönelik yol haritalarını onaylaması gerekmektedir. Ulusal Bilimler Akademisi’nin ise 1 Nisan’a kadar Bilimsel ve Teknolojik Öngörü Merkezi’ni kurması planlanmaktadır.
Çeviren: Körkem Nigmetullina
