Kazakistan’ın yeni Anayasası Belçika’da ele alındı. Brüksel Basın
Kulübü’nde Avrupa Komisyonu, AB Konseyi temsilcileri ile diplomatlar ve
analistlere, ülkenin temel yasasındaki başlıca değişiklikler hakkında bilgi
verildi. Senatör Yevgeniy Bolgert ve Kazakistan’ın AB Büyükelçisi Roman
Vasilenko, yeni Anayasa’nın, devlet erkleri arasında yetkilerin daha net bir
şekilde dağıtılmasını hedeflediğini belirtti. Özellikle Parlamento’nun rolünün
güçlendirilmesi, parlamenter denetim mekanizmalarının genişletilmesi ve yargı
bağımsızlığına yönelik ilave güvencelerin sağlanması vurgulandı.
Yevgeniy Bolgert, Kazakistan
Cumhuriyeti Parlamentosu Senatosu üyesi:
«Halk Konseyi, öncelikle Kazakistan Halkı
Asamblesi’nin bir tür hukuki halefi niteliğini kazanmakta. İkinciden, Milli Kurultay’ın
başarılı çalışmaları söz konusudur. Bu aynı zamanda sivil toplum ile devlet
arasındaki etkileşim deneyimini yansıtmakta. Halk Konseyi yasa kabul etmeyecek,
ancak kendi içindeki tartışmaların ardından, toplumun ihtiyaç duyduğu ve
Kurultay tarafından ele alınıp kabul edilmesi gereken yasa tasarılarının
hazırlanmasını başlatma hakkına sahip olacaktır».
Toplantıda ayrıca vatandaşların kamu yönetimine
katılımının genişletilmesi konusuna da dikkat çekildi. Bu süreç, yeni istişari
formatlar ve kamu diyaloğu mekanizmaları aracılığıyla hayata geçirilmekte. Ayrıca hukukun üstünlüğü ve
devlet kurumlarının şeffaflığının artırılması gibi öncelikler, dijital alanda insan
hakları, çevresel sorumluluk ve sosyal politika konuları da gündeme geldi. Söz
konusu ilkelerin tamamı yeni Anayasa’da güvence altına alınmıştır.
Maurizio Geri, Uluslararası ilişkiler uzmanı:
«Bu kapsamlı reformlar yüksek takdir görmektedir.
Bunun Kazakistan için önemli bir dönüm noktası olduğunu düşünüyorum; zira
Kazakistan, Orta Asya’nın en müreffeh ülkesidir. Yeni sistemin ekonomi
üzerindeki etkisi, hammaddeye dayalı modelden katma değerli üretime, sanayi ve
teknoloji gelişimine geçiş dikkat çekicidir. Bu süreç; yatırımlar, girişimler,
sermayenin eğitim ve bilime yönlendirilmesiyle ilgilidir. Tüm bunların,
Kazakistan’ın bölgede ekonomik dönüşümün lideri konumunu güçlendirmesi
beklenmektedir».
Katılımcılar, anayasal reformların yatırımcı güvenini
artırabileceği, düzenleyici öngörülebilirliği güçlendirebileceği ve Kazakistan
ile Avrupa Birliği arasındaki işbirliği için yeni fırsatlar yaratabileceği
görüşünü dile getirdi.
Marylin Josephson, Avrupa Konseyi Başkanı’nın Orta
Asya ile ilişkiler Danışmanı:
«Kazakistan’daki anayasa referandumu, ülkenin gelişiminde önemli bir aşamadır. Yüksek katılım ve toplumsal ilginin yoğunluğu, reformları daha sürdürülebilir hale getirmektedir. Bunun, Avrupa Birliği ile uzun vadeli işbirliğinin güçlendirilmesi açısından daha istikrarlı bir ortam oluşturması beklenmektedir».
Çeviren: Körkem Nigmetullina
