Yeni Anayasa taslağı, ilkesel açıdan
köklü biçimde yenilenmiş ve profesyonelce hazırlanmış bir belgedir. Bu hususu Cumhurbaşkanı,
Hükümetin genişletilmiş toplantısında yaptığı konuşmada vurguladı. Söz konusu
belge, halkın birliğini güçlendirmeyi ve Kazakistan’ın dinamik ilerlemesini
sağlamayı hedefleyen tüm temel değerleri bünyesinde barındırmaktadır. Bu kapsamda
Adaletli Kazakistan, Hukuk ve Düzen ile vatandaşların
hak ve özgürlüklerinin mutlak öncelikle korunması gibi temel ilkeler açıkça yer
almaktadır. Devlet Başkanı, Anayasa
taslağı üzerinde altı aydan uzun bir süre boyunca çalışma yürütüldüğünü
belirtti. Tüm önerilerin sistematik şekilde ele alınması amacıyla 130 kişiden
oluşan bir Anayasa Komisyonu kurulmuştur. Komisyonun yapısı, kapsayıcılığı ve
profesyonelliği açısından emsalsiz olurken, çalışmaları da azami derecede
şeffaf bir şekilde gerçekleştirilmiştir.
Kasım-Comart Tokayev, Kazakistan Cumhuriyeti
Devlet Başkanı:
«Son yıllardaki siyasi reformlara panoramik bir bakış,
Kazakistan’ın süper başkanlık yönetim modelinden kesin olarak uzaklaştığını ve
güçlü, etkili bir Parlamentoya sahip başkanlık cumhuriyetine geçtiğini
göstermektedir. Önerilen değişiklikler bu sürecin doğal bir devamı
niteliğindedir. 2022 anayasa reformu da dahil son yıllardaki siyasi
dönüşümlerle birlikte, devletimizin anayasal temellerinin tam anlamıyla yeniden
yapılandırılması gerekliliğini gündeme getirmektedir. Esasen, yeni bir kamu
yönetimi sisteminin inşasından söz ediyoruz. Önerilen yenilikler, yetki
dağılımını yeniden düzenlemeye, denge ve denetleme mekanizmalarını
güçlendirmeye ve en önemlisi tüm siyasi kurumların etkinliğini ve istikrarını
artırmaya olanak sağlayacaktır».
Yeni Anayasa taslağında, «devlet insan için vardır, insan devlet için değil» ilkesi net bir şekilde yansıtılmaktadır. Eğitim, bilim, inovasyon ve kültür mutlak öncelikler arasına alınmıştır. Bağımsızlık, egemenlik ve ülkenin toprak bütünlüğü gibi temel değerler ise sarsılmaz nitelikte korunmaktadır. Ayrıca devletin üniter yapısı ve yönetim biçiminin değişmez olduğu da Cumhurbaşkanı tarafından özellikle vurgulanmıştır. Genel olarak yeni Anayasa taslağı, önemli ve ilerici normları içermektedir. Yeni Anayasa’nın kabul edilmesi, Kazakistan’ın kalkınmasına güçlü bir ivme kazandıracaktır, diye belirtti Devlet Başkanı. Nihai kararın ise ülke genelinde yapılacak referandumda alınacağı hatırlatıldı.
Çeviren: Körkem Nigmetullina
